Thi Nhân Quảng Ngãi

Ngó lên Thiên Ấn nhiều tranh/ Liều mình lén mẹ theo anh phen này

  • Welcome to Thi Nhân Quảng Ngãi!

  • Hân hạnh chào đón quý độc giả ghé thăm. Trang này không có tính chất "đại diện" về bất kỳ ý nghĩa nào cho bất cứ địa phương hay tổ chức nào, đây chỉ là nơi đưa một số bài thơ của một số tác giả lên mạng internet. Hầu hết tác giả trong trang này là người Quảng Ngãi nhưng hoàn toàn không phải hầu hết người Quảng Ngãi làm thơ có trong trang này. Chân thành cảm ơn quý độc giả, tác giả cũng như các bạn bè thân hữu đã gởi bài, giúp trang này ngày càng có nhiều bài vở tư liệu.

  • Giới thiệu sách

  • Phiêu Lãng Ca

    Lưu Lãng Khách

  • Về Chốn Thư Hiên

    Trần Trọng Cát Tường

  • thao thức

    hà quảng

  • bài ca con dế lửa

    nguyễn ngọc hưng

  • 99 Bài Lục Bát

    Nguyễn Tấn On

  • Gieo Hạt

    Huỳnh Vân Hà

  • Quá Giang Thuyền Ngược

    Lâm Anh

  • n bài thơ ngắn

    Đinh Tấn Phước

  • Ảnh ngẫu nhiên

  • Tổng lượt xem

    • 507 195 Lượt

Phạm Hào

Posted by NHD trên 07/09/2007

Phạm Hào

Phạm Hào sinh ra và lớn lên tại thôn An Mỹ, xã Nghĩa Thắng, huyện Tư Nghĩa, Quảng Ngãi, nổi tiếng hiếu học và hay chữ một thời.

Tương truyền Phạm Hào thuở nhỏ nhà nghèo phải đi ở thuê, chăn trâu cho một bá hộ. Bá hộ có hai con trai làm thày đồ định tâm theo đường cử nghiệp. Trong những ngày đi ở, Phạm Hào rất tích cực trong việc trà nước, đèn dầu, điếu đóm cho hai thày đồ. Phạm Hào thường lân la học lỏm kinh sách thông qua các buổi trò chuyện văn chương giữa hai thày đồ. Phạm Hào nghe đâu nhớ đấy. Có lúc Phạm Hào đánh bạo nhờ thày giảng giải cho những câu chữ thánh hiền. Thấy Phạm Hào ham học, hai thày thương tình chỉ vẽ cho. Phạm Hào càng học càng sáng dạ.

Biết Phạm Hào có thiên tư, hai thày đồ cho gọi cha chàng đến, gợi ý đưa chàng về nhà cho ăn học. Ông bố từ chối vì nhà quá nghèo không thể chu cấp cho con ăn học nổi. Hai thày xin ý kiến cha cho ông bố Phạm Hào 4 sào ruộng cấy rẽ để lấy tiền lo cho Phạm Hào học hành.
Phạm Hào ngày đêm học tập, kinh sử thêm nhuần, xóm làng, phủ huyện nức tiếng khen. Tiếng đồn chàng Phạm Hào hay chữ đã đến tai các quan Giáo thụ – Đốc học. Chàng dự các kỳ thi ở trường phủ, trường tỉnh đều đỗ đầu.

Năm Đinh Dậu (1897), tức năm Thành Thái thứ 9, trường Bình Định mở khoa thi Hương, hai thày đồ con bá hộ cho gọi Phạm Hào đến gợi ý nên đi thi cùng họ. Phạm Hào thoái thác vì không có tiền lệ phí. Hai thày nghĩ ra một kế lưỡng toàn: Phạm Hào gánh đồ đoàn cho hai thày, tiền lệ phí , các thày chịu; đến trường, cả ba cùng vào thi. Phạm Hào đồng ý.

Kết quả kỳ thi, Phạm Hào đỗ thủ khoa; hai thày rủi ro đều thi hỏng. Hai thày nói đùa: Anh Hào đỗ thủ khoa, bỏ gánh cho chúng tôi”. Thủ khoa Hào lễ phép thưa: “Hai thày đừng lo, để con thuê người gánh về cho hai thày”.
Văn thơ Phạm Hào nổi tiếng thâm thuý và hàm súc. Trong kỳ sát hạch quý, tháng 7 năm1896, Đốc học ra một bài thi, đề “Thất tịch” (mùng bảy tháng bảy). Trong khoảnh khắc, Phạm Hào dâng lên một bài thơ thất ngôn, nguyên văn như sau:

Vô ba thử thuỷ tâm đồng chiếu
Hữu vô kim triều lệ bán hoa
Xúc mục phong vi nương hộ trung
Quan linh hội thiểu biệt ly đa.

Tạm dịch:

Dòng sông (ngân hà) không có sóng cùng chiều soi vào lòng (Ngưu lang, Chức nữ)
Sáng hôm nay mưa về, hoà dòng lệ của đôi uyên ương
Trước mắt gió lơ thơ mưa móc, lệ dầm dề
Ở đây lòng hợp it mà chia ra lại nhiều.

Ý thơ tự nói lên tâm trạng của Ngưu Lang, Chức Nữ và đặc tả cảnh mưa sụt sùi, dấu ấn của nỗi buồn khắc khoải, phân ly.

Cũng năm ấy, Đốc học ra một đề thi “Hiếu tại Mẫn Tử Khiêm” (Hiếu thay Mẫn Tử Khiêm).
Bằng hai câu trạng, Phạm hào đã đặt đúng vị trí Mẫn Tử Khiêm – người con hiếu thảo thứ nhì, theo nhận định của Khổng Tử:

Số tử nhân hàn lưu kế mẫu
Tứ Khoa đức hạnh hậu Nhân Uyên

Tạm dịch:

Vì thương vài đứa em đơn lạnh mà xin cha không từ kế mẫu
Bốn khoa đức hạnh, ông là người chỉ đứng sau Nhan Uyên

“Đức hạnh khoa Nhan Uyên, Mẫn Tử Khiêm” (Khổng Tử)

Nhưng “chữ tài liền với chữ tai một vần”. Sau khi đỗ khoa thi Hương, Phạm Hào được bổ làm Tri huyện Sơn Tịnh. Nhân huyện đường Sơn Tịnh bị hoả hoạn, Phạm Hào viết báo cáo lên tỉnh , gửi quan Tuần Vũ Đoàn Đình Nhân trình bày sự việc. Trong báo cáo có câu:” Hoả phát tại Trù gia, tiêm tiệm chí công đường chi đại” (Lửa bắt đầu từ nhà bếp, dần dần lan đến công đường, bùng cháy lớn lên).

Đoàn đình Nhân là một tên dốt nát, vốn xuất thân từ nghề bồi bếp cho Tây, sau được cất nhắc dần lên Tuần Vũ Nhân. Phạm Hào đã mượn sự kiện lửa thiêu huyện đường để xỏ quan lớn !

Tuần Vũ Nhân được tay chân mách bảo cho biết thâm ý của Phạm Hào nhưng lúc đó phải “ngậm tăm”, nuôi mối hận. Sau nhân một chuyện không đâu, Đoàn Đình Nhân đã cách chức Phạm Hào.

Phạm Hà
(Theo Anh Việt trong Tập san Văn hoá và đời sống Quảng Ngãi,23/10/2005)
Nguồn: hopham.org

Advertisements

Một phản hồi to “Phạm Hào”

  1. Liễu Hạ Thị said

    Tôi có đọc bài viết của ông Phạm Hà về ông Phạm Hào này (đăng nhiều nơi),và tôi đọc nhiều lần …Nhận thấy có nhiều chỗ cẩu thả,khó hiểu được …
    Thật đáng phàn nàn …
    LHT

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: